Categorie: Afrika

Vrijdag 4 november 2022.

Zo, we zijn opnieuw +/- OK. Onze complete Belgische darmflora is verwoest en vervangen door Cabo Verdiaanse. Op eetgebied kan ons niets meer overkomen – denken we. Op naar het centrum van Praia, met de auto. ‘t Is amper 2 km te voet, maar langs een drukke verkeersader: niet leuk.

Het “historische centrum” van Praia ligt effectief op een plateau, een kleine 40 meter boven de industriële haven en de omringende, uitdeinende “lage” stad. Er is druk, maar traag autoverkeer – veel taxi’s – en geen parkeerplaats, d.w.z. langsheen elke straat zijn betalende plaatsen maar we moeten een tijdje “rond rijden” vooraleer we er één vrij vinden. Met moeite parkeren, 70 escudo in de parkeermeter en dan is ‘t kuieren en kijken.

Er is heel wat te zien in en rond de verkeersvrije, drukke, centrale straat: kleurrijke , statige huizen; een overdekte markt, vergelijkbaar met die in Assomada – ik word onpasselijk van het zien en de geur van vlees in het “slagers-gedeelte” van de markt; het presidentieel paleis – de wacht wordt net afgelost, nogal losjes en slordig; standbeeld van Diogo Gomes, mede-ontdekker van de Cabo Verde eilanden; een oude, pittoreske kazerne; een verroest pantservoertuig … maar vooral veel kleurrijke mensen. Her en der worden geparkeerde auto’s gewassen met een vod en een half emmertje water. Vermoedelijk op eigen initiatief van de wasser, niet op vraag van de chauffeur … maar die zal wel betalen … of daar wordt toch op gehoopt.

In het Museo Etnográfico da Praia kost een toegangsticket 100 $ para nacionais (voor Cabo Verdianen); 200 $ para estrangeiros (vreemdelingen). Met een stalen gezicht vraag ik “doïs nacionais”. Consternatie achter de balie, tot de mevrouw snapt dat die “estrangeiro” een grapje maakt. Het museumpje is gehuisvest in een gerestaureerde koloniale woning. Naast oude gebruiksvoorwerpen is er een tijdelijke tentoonstelling van primitief, handgemaakt speelgoed. Sympathiek.

Terug naar de auto. Die staat dicht bij een zone waar auto-wassen verboden is. Alsof de wassers zich daar iets van aantrekken. Een chauffeur van een propere, witte BMW onderhandelt net met de spontane wasser. Die heeft natuurlijk het laatste woord: dokken of krassen! We zitten juist in onze auto of een wasser tikt op de ruit. Hebben we ons parkeerticket nog? Ja, en het is nog 40 minuten geldig. Prachtig, met gebaren vraagt hij of hij het ticket krijgt. Natuurlijk. Lachend steekt hij zijn schuimende vuist uit: vuistje 👊 – vuistje 👊. Een volgende parkeerder krijgt ons ticket en zal dubbel betalen voor een wasbeurt. Als bij wonder zijn wij aan ‘t wassen ontsnapt.

Nu nog wat “cruisen” met de auto in en rond Praia, kwestie van zeker te zijn dat we “alles” gezien hebben. Dan verlate lunch in Linha d’agua, de strandbar waar we gisteravond naar toe wilden. Het is er druk, veel locals, luidruchtig. In Cabo Verde – zoals overal ter wereld – krijg je een menukaart in een restaurant. Dat wil echter alleen maar vermelden wat ze hier ooit hebben geserveerd, NIET wat er nu beschikbaar is! Altijd naar de kelner luisteren om te horen wat er werkelijk kan. We eten een salade van gerookte zalm met croutons (weinig) en brood. Als dessert beveelt de kelnerin onder andere cheesecake aan. Dat kies ik … maar zelfs zo’n aanbeveling is geen garantie: er blijkt geen cheesecake te zijn. Twee koffies dan maar, met de leuke design suikerzakjes.

‘s Namiddags nog wat luieren aan het zwembad van het hotel. ‘s Avonds eten buiten aan de bar, onder de palmbomen bij een bijna volle maan, een beetje een onwezenlijke sfeer. Alvast een veel leukere avond dan gisteren!

Donderdag 3 november 2022.

Niets beter tegen turista dan een lokaal gerecht, denk ik dan: cachupa, een soort stoofschotel op basis van maïs en bonen met kool, cassave, yam, wortelen … eigenlijk alles wat je ook maar aan groenten in huis hebt. Uien, look, olie er bij en vis of vlees. En stoven maar … Deze morgen geprobeerd als ontbijt. Tja … pikant is het niet en het vult!

Nee, vandaag beginnen we niet met een bezoek aan Praia. We rijden naar Cidade Velha, de “oude stad”, of Ribeira Grande zoals de vroegere hoofdstad van Cabo Verde genoemd werd. In vogelvlucht 10 km van Praia. Het landschap is hier veel droger dan in het noorden; doet meer aan droge savanne denken. ‘t Lijkt hier ook warmer te zijn, of is dat ons gevoel? Cidade Velha was de allereerste nederzetting van de Portugese ontdekkers van Cabo Verde. Dank zij de goede haven werd het al snel een draaischijf van de scheepvaart naar Indië en Zuid-Amerika. Belangrijke ontdekkingsreizigers zoals Vasco da Gama en Christoffel Columbus zijn hier gepasseerd. Na verschillende “bezoeken” van Franse en Engelse piraten blijft er van de oude glorie niet veel meer over. Cidade Velha is een dorp geworden waar mensen op, in en tussen de ruïnes van vroeger leven. Wel heel fotogeniek, maar of het archeologisch verantwoord is?

Het is leuk wandelen op de kasseien, tussen de stokoude, nog bewoonde huizen. Maar restauratie gaat hier nog veel tijd en vooral geld vragen. De lokale jeugd speelt op het strand met een autoband, tussen vastgebonden geiten, of zwemt en duikt in zee. Twee vrouwen snijden een tonijn van ongeveer één meter open, halen ingewanden en kieuwen er uit. Iets hoger dan het strand en de vissershaven ligt de ruïne van de kathedraal. De natuurelementen en de toeristen hebben er nu vrij spel … De Igreja de Nossa Senhora do Rosário – het oudste kerkgebouw in de tropen – is wel gerestaureerd, maar zeer sober. Tijd voor een koffie – spuitwater voor

120 meter boven Cidade Velha, ligt het Forte Real do São Felipe. Je kan er te voet heen maar wij nemen de auto. Eens boven, is de weg erheen een kasseiweg in slechte staat over een dor, rotsachtig plateau. Ingang: 500 escudo’s per persoon maar daarvoor krijg je wel enthousiaste en historische uitleg bij een maquette van het fort. Vanop de borstweringen zie je langs de ene kant de canyon van de Ribeira Grande (“grote rivier” die echter droog staat), langs de andere kant panorama van Cidade Velha met strandje en haven, en langs de oostkant van het fort rotsachtige bergen met droge savanne-achtige begroeiing. Midden het fort is de overkoepelde wateropslagplaats intact bewaard gebleven. Her en der liggen kanonnen. En maar foto’s nemen 😊.

Nog maar pas op de terugweg met de auto, amper een paar honderd meter ver, staat een ouder koppel te … liften!? Hier passeren bijna geen auto’s – er stond behalve een busje, nog één andere auto aan het fort. Gek om hier te liften. Stoppen dan maar. Het blijken Fransen te zijn die zowat verloren zijn gelopen en naar Cidade Velha moeten. We kunnen ze mee nemen tot op de grote weg want wij rijden terug naar Praia. Maar op die grote weg durven ze niet liften. Komaan dan maar: we voeren ze terug naar Cidade Velha. Niet ver en zo hebben we weer “onze hemel verdiend” 🤣. Onderweg naar Praia passeren we de gloednieuwe (2021) campus van de universiteit van Praia, betaald en gebouwd door China. Dat is overigens niet het enige teken van aanwezigheid van China in Cabo Verde. Tegenover ons hotel ligt het piepkleine eilandje Santa Maria. Hier werden vroeger melaatsen gedumpt en geïsoleerd. Het Chinese Macau Legend Investments Ltd – een Chinees vastgoed bedrijf – wil op Santa Maria een casino bouwen. Een kantoortoren aan wal (staat voorlopig leeg) en een brug naar het eilandje (niet toegankelijk – bewaker!) is al gerealiseerd. Maar door de vastgoed-crisis in China dreigt Macau Legend Development Ltd failliet te gaan. Project ligt stil voor onbepaalde tijd.

Late lunch in het hotel. Dan wat uitrusten met af en toe een plons in het zeewater-zwembad. Voor vanavond hebben we een tête-à-tête gepland – zoals meestal – in Linha d’agua, een restaurant aan de zee, een paar honderd meter voorbij ons hotel. Helaas, Betty heeft koorts.  Zij probeert te overleven op bananen en zelf gebakken cantuccini, meegebracht uit België als noodrantsoen. Room service voor mij … niet te vreten hamburger en in olie gedrenkte frieten. Tomorrow is another day …

Update 2024: eind 2023 is Chan Weng Lin, de CEO van Macau Legend Development Ltd gearresteerd. In mei 2024 heeft de regering van Cabo Verde alle grond en gebouwen van Macau Legend Development Ltd in Praia aangeslagen.

Woensdag 2 november 2022.

6u45. Ik jog op de verlaten grintweg langs de oceaan. Zodra ik de hoge muur van het kerkhof nader hoor ik een loeiend, klaaglijk geluid, langgerekt en continu oeoeoeoeoe… Vreemd. Is het de toch wel sterke wind? Ik rond de hoek van het kerkhof en zie op de lange kaarsrechte grintweg tientallen en tientallen vrouwen, meestal in het zwart gekleed. Sommigen hebben een plastic stoeltje bij; andere een vijf-liter plastic waterfles; nog andere borsteltjes? Dan komt de ene na de andere vol geladen aluguer aanrijden. Bestemming: kerkhof. ‘t Is Allerzielen! Terug in het hotel, vraag ik uitleg aan de receptionist. Maar zijn Creools-Engels is niet voldoende … hij komt niet verder dan “Yes, holiday”.

Onze hotelkamer heeft officieel een mini-keukentje. In de praktijk is dat: een wasbak; daaronder een kast met potten, pannen en kookgerei; daarnaast een ijskast; boven de ijskast een afzuigkap … en geen kookplaten 😳 🤣! Vandaag checken we uit. Of ten minste, dat proberen we. Volgens de receptionist kan dat niet: we hebben gereserveerd tot 4 november. Ik toon hem onze reservering op iPhone. Hij moet bellen: OK, we mogen uitchecken. De rekening … moeilijk … opnieuw bellen … duurt lang. Dan komt de rekening: 51.800 $. We krijgen nog geen detail te zien maar vinden het bedrag toch redelijk laag. Bijna heb ik via creditcard betaald maar dan krijgt de receptionist opnieuw een telefoontje. De rekening is fout. Het nieuwe bedrag – na weer een tijdje wachten – is 54.800 $. OK, betalen en … wachten op een geprinte factuur. Als we het detail bekijken, zien we dat ze zich nogmaals vergist hebben en ons zo’n kleine 4.000 $ te weinig hebben aangerekend. Kom, snel de auto in en wegwezen.

Uit pure nieuwsgierigheid rijden we nog even naar het kerkhof. De laatste aluguers vertrekken al: ‘t is 10:00 uur en bijna alles en iedereen is al opnieuw weg. Nog een snelle blik op het zeer uitgestrekte kerkhof. Links lijken de arme stakkers te liggen – allemaal dezelfde eenvoudige kruisjes – rechts de rijke stinkerds met persoonlijke grafstenen, al dan niet getuigend van goede smaak. Rijk of arm, de doden hebben hier maar recht op 3 uur aandacht per jaar.

Op de nationale weg van Tarrafal naar Praia, ongeveer halfweg, ligt Assomada, bekend voor zijn dagelijkse markt. Hier, zo dicht mogelijk bij het centrum stoppen we. ‘t Is er druk, veel “voetverkeer”; mensen, vooral vrouwen, met” allerlei koopwaar op het hoofd lopen van en naar de markt; hier en daar liggen worstjes op een zwart geblakerde barbecue; straathonden lopen begerig rond. En we zijn nog niet eens op de markt zelf. Een typische, deels overdekte Afrikaanse markt waar alles te krijgen is – zelfs meubels – maar toch vooral groenten, fruit, specerijen, kruiden, vis, vlees en kleding. Oh ja, en de occasionele geit of kip (levend of dood) of speenvarken (levend!). We laten ons meevoeren door de losse Afrikaanse sfeer en kopen bananen, appelen, pruimen, appelsienen.

Op het centrale plein wippen we even een klein museumpje binnen (100 $ per persoon) in een historische gebouw, (vroeger bank en gemeentehuis). Beetje informatie over lokale producten, onder andere katoen, en de in Assomada en Cabo Verde wereldberoemde muzikant Norberto Tavares.

We vervolgen onze weg naar Praia en stoppen voor onze meegebrachte lunch op een schaduwrijk plekje. Een groep schoolkinderen komt naast ons zitten. Via Google Translate proberen we een rudimentair gesprek te voeren. Maar ze zijn redelijk schuchter en er is geen haantje-de-voorste bij.

Probleemloos hotel gevonden en ingecheckt in Praia. Nog wat luieren aan het zwembad, biertje drinken (Strela natuurlijk). Onmiddellijke omgeving van hotel verkennen: druk, zeezichten , strand en vuurtoren in de buurt … Auto’s worden gewassen met een half emmertje water op een originele manier.

Vanavond eten in het hotel: pasta de mar met linguini, camarão, mexilhão, ameijoa, polvo, molho de tomate,e coentros; een pasta met zeevruchten dus. Lekker, maar “turista” heeft ons inmiddels te pakken.

Dinsdag 1 november 2022.

Verhit en zwetend wakker geworden deze nacht: airco uitgevallen? Ja, maar ook geen elektriciteit meer, niets! Niets beter om ‘s morgens af te koelen dan een frisse duik in de Atlantische Oceaan. Hoewel fris? Het zeewater is 26° C in de baai. Een kleine vissersloep brengt manden met een soort zeepaling of murene aan land; ongeveer een halve meter lang en 10 cm dik zijn ze. Ze worden per stuk op ‘t strand verkocht onder luid gediscussieer.

Inmiddels blijkt alleen onze kamer geen elektriciteit te hebben. In het restaurant loopt het ontbijt ook al in het honderd. We worden simpelweg vergeten want “te druk”, = meer dan een tiental tafels tegelijk kunnen ze niet aan. Zen blijven is de boodschap; we hebben tijd; al havermout eten; opnieuw bestelling doorgeven; Betty’s spiegelei komt er aan … ‘t is een omelet geworden 😂. Op de koop toe krijg ik ook nog een omelet geserveerd … die ik niet besteld heb! Gelukkig is inmiddels het elektriciteitsprobleem in onze kamer opgelost.

Cabo Verde – of althans het eiland Santiago – is rijk aan kasseiwegen. Alle oude hoofdwegen zijn met kasseien geplaveid, ook de weg Tarrafal – Porto Formoso – Calheta de São Miguel die we deze morgen volgen. Eerst dwars het eiland over steken, dan langsheen de kust, niets dan kasseien. Gezapig (slow travel) dokkeren we over die kasseien – en stoppen we frequent – genietend van het landschap. Soms lijkt het alsof we alleen op de weg zijn. Dorpjes zijn dun gezaaid met niet veel meer dan een tiental huizen.

In één van die dorpjes passeren we een klein winkeltje, naast een wat groezelige bar. Een tiental Cabo Verdianen hangt er rond. We hebben dringend water nodig – we drinken hier niet genoeg. Dus stoppen en uitstappen. Betty vertrouwt het zaakje niet en blijft in de auto zitten. Maar de wereld behoort de dapperen: ik stap het winkeltje binnen. Veel volk, iemand met een bloemkooloor zo groot als een vuist. Ik wordt bekeken. Blijkt dat ze hier geen “agua” hebben maar wel hiernaast, in de bar. Ik stap de bar binnen, een langwerpig, kaal lokaal zonder tafels of stoelen. Helemaal achteraan een toog. Vier individuen “hangen” aan de bar, een jonge kerel, iemand met een rasta-kapsel, iemand met een veelkleurige gebreide muts en een kleine, magere die water giet in een whiskyfles die reeds half gevuld is met stukken citroen in een heldere vloeistof. “Agua” zeg ik aan de jonge barmadam. “Whisky?” vraag ik aan het bar-viertal. “Grogue” lacht de man met breimuts om zoveel domheid. “Grogue is een Kaapverdiaanse sterke drank van meer dan 40° gemaakt van suikerriet” herinner ik mij uit de reisgids. De barmadam wil weten of ik een kleine of grote fles water wil. Een grote. De man met rasta-kapsel wijst op de fles van de kleine magere, dan naar mij en vraagt “grogue”. Oh nee, ik heb gelezen dat je een aanbod van grogue niet mag afslaan … maar ook dat grogue in afgelegen dorpjes heel sterk en soms gevaarlijk is. De wereld behoort niet de roekelozen. Ik weiger met veel gebaren dat het te vroeg op de dag is – “Grogue drink je de ganse día”, zegt de breimuts. “Dat ik er ziek van zal worden en het te straf is voor mij” zeg ik met veel misbaar. Ze lachen hartelijk … ik druip af, wel met een grote fles koel water 😁

Van Calheta de São Miguel steken we opnieuw het eiland over: een asfaltweg! Raar gevoel na kilometers en kilometers kasseien. We passeren een dam waar zowel voor- als achter de dam elk spoor van water ontbreekt. Eigenaardig, zo net na het regenseizoen. Dan, waar de weg in Boa Entrada de centrale hoofdweg vervoegt, terug naar links, naar de Serra Malagueta. De wandeling van gisteren is ons zo bevallen dat w’er een tweede willen doen. Een kleinere, anderhalf uur, cirkelvormig, langs 400 jaar oude huizen (ruïnes?) van de eerste inwoners van Cabo Verde.

Eerst lunchen op de schaduwrijke picknick plaats aan het bezoekerscentrum. D’er zitten al heel wat families die maïs (iedereen eet maïs op 1 november, een feestdag) of Cachupa eten. Broodje kaas, hesp en/of ei voor ons met banaan en pruim als dessert.

Opnieuw leuke wandeling maar … we lopen verloren op de smalle, zo goed als dicht gegroeide paden. En aan de geiten die we ontmoeten, kunnen we de weg niet vragen. We dalen af door de dichte begroeiing en lopen ons hopeloos vast. Overleggen en wijselijk beslissen om terug te keren, alleen … lichte ongerustheid: vinden we onze weg terug nog wel? Ja! Uiteindelijk stappen we 2 uur. En die oude huizen? Die hebben we vanop afstand gezien. Terug naar Tarrafal voor twee ijskoude Strelas (lokale biertjes) en een uurtje platte rust.

‘s Avonds afspraak (en reservatie) in Alto Mira. We ontdekken de “hoofdingang” van het restaurant. Die brengt je eerst in een soort bar, dan naar de binnenplaats waar de tafeltjes en stoelen staan. We eten tonijn (Betty) – toch weer te hard doorbakken – en gegrilde octopus (ik) – niet slecht. Na dessert en espresso nemen we afscheid van Alto Mira. Op een plaatje aan de muur hangt – in het Engels – deze levenswijsheid:

Travel!
Money always comes back.
Life does not!

Maandag 31 oktober 2022.

Jogging. 

Geen betere manier om voeling te krijgen met een land dan via een ochtendlijke jogging. Nog maar pas ben ik het hotel uit of een jonge cachorro – straathond – loopt al met me mee. Die straathonden zijn rustig, onderdanig, niet gevaarlijk, geen Cabo Verdiaan die er acht op slaat. Twee grijskopijsvogels op een elektriciteitsdraad kijken op me neer. Een mevrouw veegt met een bezem de verlaten strandboulevard schoon. Op de grintweg langs de oceaan passeer ik regelmatig mensen: hand opsteken en luid bom día roepen. Lichte verbazing maar dan verschijnt een grote glimlach op hun gezicht: bom día en één of twee duimen gaan in de lucht. Leuk! Ik passeer een varken met biggetjes, kom uit bij … het concentratiekamp van gisteren! Maar de jonge bedelaartjes van gisteren zijn er niet, of toch … drie kinderen die bom día zeggen maar niets vragen: ze zien dat ik niets bij heb. Terug langs de kaarsrechte weg naar Tarrafal. Kinderen sjokken met rugzak naar school, veel verkeer, vooral “voetverkeer” en aluguers. De stad leeft op een ander ritme dan gisteren. 

Serra Malagueta. 

Het nationaal park Serra Malagueta ligt in het hart van het eiland Santiago. Het omvat de bergachtige kliffen die van oost naar west over het eiland lopen, bekend voor de prachtige panorama’s. Dat park “doen” we vandaag: een kleine, rustige wandeling in het nationaal park. Maar eerst fruit – bananen en pruimen – kopen op de lokale, overdekte markt. Parkeren op de parking van aluguers, ernaast. Who cares. Dan wat “couleur locale” op de markt. Zeer vriendelijk en behulpzaam zijn de verkoopsters.

Langs de spectaculaire weg van Tarrafal naar Praia ligt het bezoekerscentrum van de Serra Malagueta. Een vriendelijke Cabo legt ons uit welke wandelingen er zijn. We kiezen voor een anderhalf uur durende wandeling langs de rand van de Serra. Anderhalf uur enkel dan … we moeten ook nog terug. Maar we gaan maar zover als we zin hebben. Wel moeten we betalen voor de ingang tot het park: 500 $ (=4,5 €) voor twee personen en een foldertje met kaart. Op stap dan maar. De wandeling, de panorama’s, de vlinders, de natuur, de zon … alles is zo overweldigend dat ik het niet kan beschrijven. Dus voor eventjes wordt deze blog een foto-blog. Wel dient nog gezegd dat we uiteindelijk toch helemaal tot het eindpunt van de wandeling gaan. Jeugdige overmoed?

Oude Belgen. 

Op één van de weinige bankjes langs de wandeling zitten twee oude Belgen (=wat ouder dan wij zelf🤣).  Ze vertellen horror-verhalen over urenlang aanschuiven om een ferry te boeken die dan uiteindelijk wordt afgelast; weer aanschuiven om geld uiteindelijk niet terug te krijgen; wachten op aluguers – ze reizen duidelijk in een andere klasse dan wij. Ambitieus zijn ze wel: hun plan is om bij het eindpunt/keerpunt van onze wandeling een aansluitende vijf uur durende afdaling te doen en dan, eens beneden, hopen dat er nog een aluguer passeert. Good luck. We laten ze achter ons en zien ze pas weer als wij al terug keren. Waarop ze besluiten om ook “maar” tot het eindpunt te gaan en wijselijk in onze voetsporen terugkeren.

Wij picknicken op een kampplaats, in de schaduw, op een houten bankje dat met spanriemen aan een tak en de stam van een boom is bevestigd. Een groep Duitse wandelaars met gids trekt langs een onooglijk, compleet overgroeid pad het woud in, op zoek naar een kolonie Vervet aapjes (die zijn hier 400 jaar geleden door de Portugezen geïntroduceerd). Laten we de Duitsers discreet volgen … we banen ons een weg door het oerwoud. Tot we horen dat de groep met terugkeren: een groot rotsblok is op het pad gevallen, geen doorkomen aan. Niet erg. Nog wat verpozen op “ons” bankje. Dan afdalen naar het bezoekerscentrum, Betty met Leki-stokken, ikzelf sjokkend: de afstand begint door te wegen.

Aan het bezoekerscentrum zitten de twee oude Belgen rustig een mango te eten. Wachtend op een eventueel passerende aluguer die hen naar Tarrafal brengt. Of ze met ons willen meerijden? Natuurlijk! In ruil voor een halve liter fris bier in Tarrafal! In café Cegonha (“den ooievaar”) drinken we onze welverdiende pint en halen oude reisverhalen op.

Alto Mira.

We zijn het avondeten in het hotel wat beu: tonijn, op verschillende wijzen doorbakken! Laten we een pizza gaan eten in Alto Mira, wat letterlijk vertaalt als “hoog doel” of “hoge focus”. De ingang is een onooglijk steegje dat ons langs de pizza-oven op een met zeil overdekt binnenpleintje voert. Blauwe tafeltjes en stoelen, blauw geblokt tafelkleed … ziet er leuk uit. De baas is een “echte” vlotte Italiaan uit Milano. Hij charmeert Betty onmiddellijk: u lijkt op “mia mama”. Ik heb dan weer een Italiano-hemd aan. 😀 De sfeer zit hier goed, het restaurant vol, de aanbevolen rode wijn – Chã, vinho de Fogo – is heerlijk, de espresso (met Portugese koffie gebrouwen) zoals het moet. Hier komen we morgen terug. A domani!